گروه زیست شناسی

سازمان آموزش و پرورش استان آذربایجان غربی

همه چیز درباره گیاه مخرب آزولا

گرد آورنده:مهتا زراعتی

💬مقدمه :
اجزای حیات مانند یک زنجیره به هم متصل است و همین اتصال باعث میشود که هنگام مطالعه ، انسان به بررسی عوامل دیگر هم بپردازد برای مثال هنگامی که دمای هوا در منطقه ای از کره زمین رو به گرمی می رود علت آن را میتوان در قطع درختان نقاط دیگر یافت . گونه گیاهی آزولا هم مهمان ناخوانده ای بود که در سال ۱۳۶۳ برای پرورش برنج وارد ایران شد .
قابلیت های منحصر به فرد این گیاه باعث شد که هیچ کنترلی بر روی آن صورت نگیرد و این گیاه به طور وسیعی در شمال کشور رشد کند ما فقط آزولا را برای کشت برنج وارد ایران کردیم و از خواص دیگر خواص دیگر آن هیچ اطلاعی نداشتیم . در این مقاله با برخی خواص آزولا آشنا می شویم .
🔵⚫️🔵⚫️🔵⚫️🔵⚫️

425710181_44140

آزولا چیست ؟؟؟
ریشه کلمه آزولا یونانی است . آزولا از دو بخش olloyo , azo تشکیل شده است . معنای این کلمه “در خشکی مردن“ است .
پس نام آزولا وابستگی کامل آن را به آب نشان میدهد . #آزولا سرخس شناور آزادی است که معمولأ در آب های راکد و آرام نهرها تالاب ها و شالیزارها از نواحی معتدله گرفته تا نواحی گرمسیری یافت میشود . این گیاه با ریشه های نازکی که دارد همانند فرشی است که روی سطح آب گسترش پیدا کرده است . برگهای این گیاه ظریف و کوچک و حساس است و بسته به اینکه در چه مقطعی از زمان رشد باشد رنگهای متفاوتی دارند . مثلأ هنگامی که گیاه در آستانه رشد است رنگ آن سبز مغز پسته ای و کم کم رنگ آن تیره میشود و گاهی قرمز و نقره ای هم میشود . این گیاه میتواند در عرض دو تا سه روز به دو برابر حد معمول خود برسد . این گیاه دارای گونه ها و زیر گونه های متفاوتی است و بسته به شرایط محیطی رنگ و اندازه های گسترش آن متفاوت ایت .
پراکنش سریع این گیاه در سراسر دنیا و رشد سریع و تثبیت نیتروژن آن توجه بسیاری از محققان را به خود جلب کرده است ، زیستگاه اولیه آزولا کالیفرنیای آمریکاست .
آزولا نوعی سرخس با برگهای کوچک به رنگ سبز است این گیاه با برگ های ریز و رشد سریع خود سطح آب ها را می پوشاند و مانع از رسیدن نور خورشید و اکسیژن به درون آب میشود علاوه بر این با مصرف اکسیژن و مواد غذایی آب ، زیستگاه ها را تضعیف کرده تا جایی که رفته رفته تنوع گیاهی و جانوری زیستگاه به نابودی کشیده میشود و این گیاه به عنوان یک گیاه مهاجم و مرگ آور تلقی میشود یکی از خصوصیات منحصر به فرد این گیاه این است که به راحتی با هر محیطی سازگاری پیدا می کند .
این گیاه موجب جلوگیری از ورود نور به درون آب میگردد در این صورت آبزیان مفید ماهی ها و موجودات ذره بینی نیز قادر به رشد و تکثیر نبوده و سیر نابودی در پیش میگیرند و مرداب با تالاب تبدیل به سیاه چاله های بد بو و غیر قابل زیست می گردد و دیگر مکان مناسبی برای پرندگان مهاجر نخواهد بود و اکثر گیاهان بومی به دلیل خفگی نابود میگردند .
در حدود ۱۵سال از تاریخ ورود این گیاه وارداتی به منطقه ی سرسبز شمال می گذرد ولی در این مدت کوتاه آزولا زیستگاه های آبی شمال کشور به خصوص گیلان و مازندران را شدیدأ تحت فشار قرار داده است.
▫️🔹▫️🔹▫️🔹▫️🔹▫️

425336084_49943

از تالاب های مهم ایران و جهان تالاب انزلی واقع در استان گیلان است که در حفظ اکوسیستم منطقه ، نقش برجسته ای داشته و زیستگاهی مهم برای تخم ریزی و تکثیر ماهیان و نیز زمستان گذرانی و جوجه آوری گونه های زیادی از پرندگان آبزی و کنار آبزی محسوب میشود . چند سالی است که گیاهی آبزی از خانواده Azollacea به نام آزولا در این تالاب جهانی ورود پیدا کرده و رشد و گذشت مدت زمانی به یک معضل بزرگ و جدی برای این اکوسیستم آبی کشور تبدیل شده است . این تحقیق جهت بررسی روند گسترش آزولا و تأثیر دما و میزان ساعات روزهای آفتابی ، همچنین PH بر روی رشد این گیاه در تالاب انزلی انجام گرفت . نتایج نشان داد هر ساله روند گسترش این گیاه رو به افزایش است ، همچنین افزایش (دما)تا محدوده ۳۵الی ۴۴درجه سانتیگراپ و نیز افزایش روزهای آفتابی ، ارتباط مستقیمی با گسترش آزولا دارد ، ولی بیش از هشت ساعت آفتاب در روز ، سبب کاهش رشد آزولا شد بیشترین رشد آزولا در PH=5/8 بود . طی ۴سال تحقیق در تالاب انزلی ، نی و لویی افزایش داشته که در نهایت افزایش مرگ و میر بسیاری از آبزیان ، خصوصأ ماهی ها را در پی داشت . به منظور کنترل این گیاه آبزی و جلوگیری از ورود آن به اکوسیستم ها ، اقدامات پیشگیرانه از قبیل جمع آوری با دستگاه بیلر و نیز تغذیه آن توسط ماهی و اردک پیشنهاد میشود . با توجه به فوائد زیاد آزولا خصوصأ از لحاظ کمیت و کیفیت علوفه تولیدی توصیه میشود این گیاه دور از اکوسیستم های طبیعی و مصنوعی و در محیط های غیر از تالاب ها و یا شالیزار ها ، کشت و مورد استفاده قرار گیرد .

موارد مصرف آزولا :
موارد مصرف متعددی برای آزولا وجود دارد. هر کدام به صورت مستقیم و غیر مستقیم برای انسان مفید است که در زیر به آن اشاره می کنیم .
۱⃣کشت برنج : همانطور که میدانید برنج یکی از پر مصرف ترین مواد غذایی است و در واقع علت اصلی ورود آزولا به ایران کشت برنج بوده . استفاده از آزولا برای کشت برنج باعث میشود که نشاء برنج در شالیزار استحکام بیشتری داشته باشد و برای همین نشاء کمتری از بین می رود . با مصرف آزولا وزن خشک تعداد وزن خوشه های برنج و میزان پروتئین دانه برنج افزایش پیدا میکند .
۲⃣کمپوست و کودگیاهی : استفاده از آزولا برای تولید کمپوست و کود باعث کاهش مصرف مواد و کودهای شیمیایی می شود و برای همین میوه جات و سبزیجاتع اورگانیک و سالم داریم .
۳⃣علوفه دام و طیور : استفاده از آزولا برای علوفه ی دام و طیور مناسب است چون در این صورت دیگر نیازی به مکملهای شیمیایی و انرژی زا و هورمونی نداریم و از این طریق مواد پروتئینی سالم در اختیار مردم قرار میگیرد .
۴⃣تغذیه انسان : این گیاه برای تغذیه انسان مفید است . کاربرد این گیاه در سایر کشور ها نشان میدهد که نه تنها این گیاه برای انسان سمی نیست بلکه اشکالات گوارشی هم برای انسان ایجاد نمیکند . بتاکاروتن موجود در آزولا از هویج هم بیشتر است . همچنین به خاطر پروتئین بالایی که دارد توجه خیلی ها را به خود جلب کرده است . آزولا سرشار از عناصر فسفر ، کلسیم ، منیزیم و پتاسیم است .
۵⃣تأمین انرژی : در کشورهای آسیای جنوب شرقی از آزولا هنگامی که دیگر نتوان هیچ استفاده ی مفیدی کرد برای تأمین انرژی استفاده می کنند و به این ترتیب با کاربرد بیوگاز در مصرف سوختهای دیگر صرفه جویی می شود .
۶⃣سایر موارد : از آزولا استفاده های دیگری هم میشود که این استفاده ها به گستردگی مواد قبل نیست مثل استفاده از آزولا به عنوان شاخص بیولوژیک برای تشخیص آلودگی در محیط / تهیه داروهای ضد سرطان و آلرژی / صنایع بهداشتی و آرایشی / تزئین استخر پارکها و منازل .

 

 

425302875_43853

آزولا سطح تبادلات گازی با خارج از تالاب را برهم می زند .
🌸این گیاه سطح تبادلات گازی با خارج از تالاب را برهم میزند و به دلیل اینکه روی سطح آب رشد می کند تاریکی به وجود می آورد و این نبود نور باعث میشود که گیاهان غوطه ور در تالاب به جای انجام عمل فتوسنتز ، اکسیژن را تبدیل به دی اکسید کربن کنند و باعث از بین رفتن ماهیان ، پلانکتون ها و کف زیاد این تالاب شوند .
مشکلات دیگر رشد انبوه گیاهان آبزی جلوگیری از مهاجرت ماهیان به تالاب برای تخم ریزی یا برگشت بچه ماهیان از تالاب به دریاست و این امر تأثیر بسیار نامطلوبی برزادآوری آنها در تالاب میگذارد .

در این ارتباط معاون محیط طبیعی زیست گیلان گفت : آزولا ، این مهمان ناخوانده سال ۱۳۶۳ از فیلیپین وارد استان شده است .
حسین علی نژاد افزود : این گیاه مهاجم در قالب طرحی پژوهش با عنوان “آزولا جانشین کودهای شیمیایی از ته برنج“ به گیلان را یافت و پس از ۳سال مطالعه مقدماتی برای کاربردی شدن پژوهش ها در ایستگاه آزمایشی کشت برنج استفاده شد اما به تدریج با راهیابی به منابع آبی از تالاب انزلی سردر آورد . وی با بیان اینکه آزولا به دلیل نداشتن رقیب طبیعی و مهاجم بودن شرایط محیطی به صورت بی رویه و کنترل نشده رشد یافته است ، اظهار داشت ؛ این گیاه کوچک از نظر فیزیولوژیکی در سطح آب زندگی میکند و قرار گرفتن هزاران قطعه از این گیاه در کنار هم باعث جلوگیری از رسیدن اکسیژن و نور به آب و نتیجه مرگ آبزیان تالاب می شود .

💬رشد لجام گسیخته آزولا در تالاب بین المللی انزلی :
معاون محیط زیست گیلان گفت : آلودگی تالاب انزلی به انواع کودهای شیمیایی به جا مانده از پسآب های کشاورزی ، محیط مناسبی را برای رشد لجام گسیخته آزولا فراهم کرده است .
وی ادامه داد : در حال حاضر آزولا اگر چه پراکنده اما بخش اعظمی از تالاب ۱۹هزار هکتاری انزلی را پوشانده است ، این در حالیست که در مواقع خشکسالی این مقدار به مراتب افزایش می یابد .
موطن اصل این سرخس آبزی را آمریکای شمالی می دانند ، این سرخس برای نخستین بار در سال ۱۷۸۳ میلادی توسط لامارک شناسایی شد .
آزولا به طریق جنس و رویش تکثیر و در رودخانه های کم شیب ، دریاچه ها ، باتلاق ها ، نهرها ، آبگیرها و شالیزارها رشد میکند و در بسیاری از کشورهای جهان به عنوان غذای دام و طیور مصرف می شود ، این جلبک در شرایط اقلیمی گیلان به ویژه در رشت ، به خوبی رشد میکند .
#سرزمین_ایده_آل_ما 🍃

🍃تالاب بین المللی انزلی مهمترین پشتوانه در تکثیر و زاد آوری ماهیان تجاری دریای خزر
تالاب بین المللی انزلی در جنوب دریای خزر و در شمال شهر رشت واقع شده است ؛ جدا از اهمیت بین المللی ، ارزش های اکولوژیک و زیست محیطی نقش خاص در جغرافیا و اقتصاد دارد و مهمترین پشتوانه در تکثیر و زادآوری ماهیان تجاری دریای خزر است .
گسترش تذریجی سرخس آزولا به صورت یک آفت ، این تالاب را با خطر مرگ (زیستی بیولوژیکی) روبه رو کرده است ، رشد بی رویه آزولا در بخش های از تالاب انزلی میتواند آسیب جدی به این تالاب وارد کند .توده متراکم آزولا با کاستن نفوذ نور خورشید در آب به شکل محسوس درجه حرارت آب را کاهش میدهد ، این کاهش در مورد اکسیژن محلول و مواد غذایی معلق در آب نیز مشاهده میشود .
همچنین پوشش یکپارچه آزولا با افزایش درجه سنیت و اسیدی کردن مناطق آبی موجبات مرگ ماهیان و ارگانیسم های این محدوده را باعث خواهد شد .

🔵جمع آوری فیزیکی آزولا از سطح آب از برنامه های مهم طرح احیای تالاب انزلی است .
رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان نیز در ادامه با اشاره به لزوم جمع آوری آزولا از سطح تالاب انزلی گفت : با توجه به مخاطرات زیست محیطی گیاه مهاجم آزولا ، جمع آوری فیزیکی این گیاه از سطح تالاب از برنامه های مهم طرح احیای تالاب انزلی است .
اردشیر روحی ماسوله افزود : آزولا به تدریج و با استفاده از ۳دستگاه شناور مکنده از سطح تالاب جمع آوری خواهد شد .
وی ابراز امیدواری کرد : با اجرای طرح احیای تالاب بین المللی انزلی این تالاب به عنوان سرمایه ای طبیعی برای نسل های آینده حفظ شود .
با این حال خطر آلودگی و از بین رفتن تالاب انزلی با عوامل افزون بر آزولا همچنان ادامه دارد . انبوه آلاینده ها و پسآب های شهری ، کشاورزی ، صنعتی ، رسوبات و گل ولای به همراه فاضلآب ها و آلاینده های شهرستان های بندر انزلی ، فومن ، صومعه سرا ، رشت ،خمام ، کوچصفهان و غیره مدتهاست که به این تالاب سرازیر میشود .
علاوه بر فاضلآب های شهری سموم کشاورزی شالیزارهای روستایی پیرامون تالاب انزلی نیز از طریق زهکش ها بطور مستقیم وارد این تالاب میشود .

425626433_44584
🔵عمده ترین آلودگی های تالاب انزلی از طریق رودخانه پیر بازار است .
همچنین عمده ترین آلودگی های تالاب انزلی از طریق رودخانه پیر بازار به آن انتقال می یابد که این رودخانه نیز از دو رودخانه گوهررود و زرجوب داخل شهر رشت ، تشکیل شده است .
رسوبات و گل لایی که با جریان آب رودخانه ها به تالاب شسته میشوند خود حدیث دیگری است که داغ ننگ پاک تراشی جنگل ها را بر پیشانی دارد ، منافع کوتاه مدت عده ای به نابودی جنگل ها و به تبع آن فرسایش شدید خاک می انجامد .
با توجه به این واقعیت ، اکثر کارشناسان معتقدند : تالاب انزلی مدتهاست که به محلی برای دفع انواع فاضلآب ها و آلاینده ها تبدیل شده و کارکرد واقعی خود را از دست داده است .

آزولا ۱۱

 

آزولا ۱۰

 

آزولا ۱۲

 

آزولا ۱۳

 

آزولا ۱۴

 

آزولا ۹

 

آزولا ۸

 

آزولا ۷

 

آزولا ۶

 

آزولا ۵

 

آزولا ۴

 

آزولا ۳

 

آزولا ۲

 

آزولا ۱

 

 

 

 

http://sarzamineideaalema.org

موضوعات: دهم فصل هفتم

ديدگاه ها غير فعال شده اند